Praktyczne porady dla matek i ojców. Przeczytaj, co powinni wiedzieć rodzice o zdrowiu dziecka.

SEN

Podczas zajęć naszego domowego uniwersytetu nie możemy

zapomnieć o tak ważnym przedmiocie jakim jest HIGIENA. Wg WHO higiena jest nauką o warunkach i praktykach, które pomagają utrzymać zdrowie oraz zapobiegają rozprzestrzenianiu się chorób. Jesteśmy już ekspertami w myciu rąk, ale możemy się jeszcze czegoś nauczyć, choćby o śnie.

Wiele osób wreszcie może się wyspać. Jednak nie należy spać zbyt długo. Badania wykazały, że u dorosłych sen krótszy niż siedem godzin w ciągu doby zwiększa ryzyko występowania wielu chorób i obniża odporność. Zbyt długi czas snu, powyżej dziewięciu godzin dziennie, może nie tyle prowadzić do wielu groźnych chorób, co na nie wskazywać.

Obserwowane są zależności snu i zdarzeń. W poniedziałki po wiosennej zmianie czasu występuje więcej wypadków w pracy i kraks samochodowych. W tych dniach szpitale w USA rejestrowały wzrost zawałów o 24%. Z kolei dzień po zmianie czasu na zimowy częstotliwość zawałów zmniejszała się o 21%. Zależności są wyraźne, ale wydaje się, że ryzyko następstw niewyspania jest większe, jeżeli ten stan jest permanentny a nie epizodyczny.

U dzieci i nastolatków niedostateczna długość i jakość snu, mają jeszcze bardziej niekorzystne konsekwencje zdrowotne niż u dorosłych. Ponadto od snu dziecka zależy jego rozwój intelektualny i emocjonalny. 

Grupą wiekową szczególnie narażoną na niedobór snu są nastolatki. Związane jest to z preferowanym przez nastolatków przesunięciem pory snu na godziny późniejsze (często zasypianie następuje dopiero po północy). Problem opóźnienia snu u nastolatków dodatkowo nasilany jest przez złą higienę snu, szczególnie ekspozycję na źródła światła (urządzenia ekranowe) i wzmożoną aktywność umysłową (nauka, kontakty z rówieśnikami przez media społecznościowe, gry komputerowe lub wyszukiwanie ciekawych treści w internecie). Korzystanie z urządzeń ekranowych w ciągu godziny przed spoczynkiem utrudnia zaśnięcie.

Z badań amerykańskich wynika, że przesypianie przez nastolatków zaledwie sześciu godzin na dobę, dwukrotnie zwiększa ryzyko nadużywania alkoholu, palenia tytoniu, sięgania po narkotyki oraz ryzykownych zachowań seksualnych. W przypadku przesypiania przez młodzież siedmiu godzin prawdopodobieństwo tych zachowań maleje, ale nadal jest znaczące: ryzyko nadużywania alkoholu wzrasta o 28 procent, palenia papierosów o 13 procent, a sięganie po narkotyki o 17 procent.

Nastolatki powinny spać 8–10 godzin. Potrzeba snu jest zróżnicowana i głównie zależy od wieku. Dzieci w wieku szkolnym powinny przesypiać 9–11 godzin, przedszkolaki 10–13 godzin. Tak więc, dziecko budzone przez rodziców o godzinie 7 rano, powinno orientacyjne chodzić spać w następujących porach:
19:30 – dziecko 5-letnie,
20:00 – 6-letnie,
20:15 – 7-letnie,
20:30 – 8-letnie,
20:45 – 9-letnie,
21:00 – 10-letnie,
21:15 – 11- i 12-letnie.

Rzadko zdarza się, że dzieci chodzą spać tak wcześnie. Najmłodsze mogą dospać w ciągu dnia – miewają drzemki. Seniorom podobnie zdarza się zdrzemnąć w ciągu dnia, co na ogół wynika z problemów ze snem w nocy.

Naukowcy odkryli, że krótka drzemka w środku dnia pozwala nie tylko odpocząć, ale poprawić nastrój, sprawność fizyczną, pamięć i zdolność uczenia się. Jednak ważny jest jej czas trwania. Kwadrans drzemki jest bardziej pomocny niż dłuższy sen. Spanie dłuższe utrudnia ​​pobudkę ze względu na głębsze poziomy snu i zmniejsza korzyści z drzemki.

Aby ocenić, czy czas snu osoby dorosłej jest odpowiedni do jej potrzeb, wystarczy zapytać, czy jest wyspana i czy dobrze czuje się w ciągu dnia. U dziecka należy zwrócić uwagę na codzienne wstawanie o tej samej porze. Dzieci mają przeważnie bardzo stabilny i silny rytm snu. W dni wolne budzą się spontanicznie (często ku niezadowoleniu rodziców) o tak samo wczesnej porze, jak w dni powszednie. Konieczność odsypiania w weekendy jest pierwszym objawem, że dziecko cierpi na niedobór snu. Niemniej odsypianie w weekendy nie jest wystarczające do zmniejszenia deficytu snu, a poza tym prowadzi do osłabienia rytmu okołodobowego. Każdego dnia warto mądrze gospodarować czasem, również na sen.

O mnie

Marek Pleskot

Jestem pediatrą od ponad 30 lat. Przez 14 lat uczyłem studentów i specjalizujących się lekarzy w Warszawskiej Akademii Medycznej, od 22 lat prowadzę gabinet pediatryczny w Podkowie Leśnej. Wiem o co pytają rodzice i wiem czego zwykle nie zdążą wytłumaczyć inni lekarze.

Popularne porady

RADOŚĆ czy ANHEDONIA ?

Radość to pozytywna emocja

Odporność a psychika

Dla budowania naszej odporności

© 2015 pediatraodpowiada.pl. Porady dla rodziców i opiekunów dzieci